ရန်ကုန်၊ မတ် ၆
စစ်တပ်က ပြည်သူများကို မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းဟန်းဆက်များကို IMEI အမှတ်အသားမှတ်ပုံတင်စေခြင်းဖြင့် စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သောကြောင့် လုံခြုံ ရေးအ တွက် ပြည်သူများ လိုက်နာလုပ်ဆောင်သင့်၊ လုပ်ဆောင်ရမည့် နည်းလမ်းများကို Myanmar Internet Project က ထုတ်ပြန်သည်။
စစ်ကော်မရှင်က ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းလက်ကိုင်ဖုန်းများအပါ အဝင် မိုဘိုင်းကွန်ရက်သုံး ဆက်သွယ်ရေးစက် ပစ္စည်းများ၏မူရင်းအမှတ် အသား(International Mobile Equipment Identity – IMEI)ကိုအသုံးပြုပြီး ဗဟိုမိုဘိုင်း စက် ပစ္စည်းသက်သေခံစနစ် (Central Equipment Identity Register – CEIR)တွင်မှတ်ပုံတင်သည့်စနစ်ကို အကောင်အထည် ဖော်အသုံးပြုရန်ဆောင်ရွက်လာကြောင်း၊ စစ်ကော်မရှင်၏ကြေညာချက်တွင် အခွန်ကောက်ခံရန်နှင့်တရားမဝင် တင်သွင်းမှုများကို တားဆီးရန်ဟု ဖော်ပြထားသော်လည်း လက်တွေ့တွင် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းအသုံးပြုနေသော ပြည်သူများ၏ လုံခြုံရေး အထူး သတိထားရမည်ဖြစ်ကြောင်းMyanmar Internet Projectက သတိပေးသည်။
စစ်တပ်က ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းလက်ကိုင်ဖုန်းများ၏ မူရင်းအမှတ်အသား(International Mobile Equipment Identity – IMEI)ကို ဗဟိုမိုဘိုင်း စက်ပစ္စည်းသက်သေခံစနစ် (Central Equipment Identity Register – CEIR)တွင် မှတ်ပုံတင်လိုက်ခြင်းကြောင့် အသုံးပြုနေသော ပြည်သူများ၏ မိုဘိုင်းလ်ဖုန်း တည်နေရာ ခြေရာခံနိုင်မှု အန္တရာယ်ကြီးမားလာကြောင်း၊ စစ်ကော်မရှင်၏ အီးအိုင်ဒီ(E-ID)လုပ်ငန်းစဉ်အရ နိုင်ငံသားအများစု၏ဇီဝအချက် အလက်များ ရရှိထားပြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ဆင်း ကဒ်(SIM)မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်စဉ်ကလည်း နိုင်ငံသားများ၏မှတ်ပုံတင်နံပါတ်များနှင့် ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခု IMEI မှတ်ပုံ တင်ပြုလုပ်ချိန်တွင် ဆင်းကဒ်(SIM-Card)၊ မှတ်ပုံတင်နံပါတ်နှင့် IMEI တို့ ပေါင်းစပ်မိသွားပြီး မည်သူမည်ဝါသုံးစွဲနေသည် ကို အတိအကျ သိရှိသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။
ဖုန်းဆင်းကဒ်တစ်ခုက အနီးရှိ တာဝါတိုင် ၃ ခုဖြင့် အနည်းဆုံး ချိတ်ဆက်နေလေ့ရှိကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် “Triangulation Method”ကိုအသုံးပြုပြီး သုံးစွဲသူရောက်ရှိနေသည့် အနီးစပ်ဆုံးနေရာကို ခြေရာခံနိုင်စွမ်း ပိုမိုမြင့်မားလာစေကြောင်း၊ ယင်းအပြင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် စောင့်ကြည့်ရန် လွယ်ကူလာကြောင်း၊ CEIR အဖြစ်မှတ်ပုံတင်ထားရသောကြောင့် မည်သည့် IMEI များသည် မည်သည့်နေရာတွင် အများဆုံး စုဝေးနေသည်၊ မည်သည့်ဖုန်းနံပါတ်နှင့်အသုံးပြုနေသည်စသည့် MetaData များသည် အလွယ်တကူ စုဝေးသွားနိုင်ကြောင်း သိရှိရသည်။
မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းသုံးစွဲသူများ၏ ချက်အ လက်များကို အေအိုင်(AI) (သို့မဟုတ်) “Big Data Analysis”အသုံးပြုပြီး ပစ်မှတ်ထားစောင့်ကြည့်သူများ မည်သည့်နေရာ တွင် တစုတဝေးထဲ ရှိခဲ့ကြောင်း (သို့မဟုတ်) ပစ်မှတ်ထားစောင့်ကြည့်ခံရသူနှင့် မည်သည့် IMEI နံပါတ်များ အချိန်မည်မျှ ကြာအောင် ရှိခဲ့ကြောင်း စ သည် တို့ကို ထောက်လှမ်းရန် လွယ်ကူသွားကြောင်း သိရှိရသည်။
အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများကို စစ်တပ်က ပစ်မှတ်ထား ပိတ် ဆို့ရန် လွယ်ကူသွားပြီး IMEI မှတ်ပုံတင်စနစ် အကောင်အထည် မဖော်ခင်ကာလတွင် ဆင်းကဒ်ပိတ်ပင်ခံရလျှင်တောင် ဖုန်းအား ဝိုင်ဖိုင်(Wifi)ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ဆင်းကဒ်ပြောင်းလဲပြီးဖြစ်စေ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း၊ ယခုစနစ်အရ IMEI အားအခြေပြု ပိတ်ပင်လိုက်ပါက ယင်းဖုန်း သည် ယင်းတို့ထိန်းချုပ်ထားသည့်ကွန်ရက်အတွင်းရှိ ဆက်သွယ်ရေးစနစ်များဖြင့် အသုံးပြုနိုင်တော့မည်မဟုတ်ကြောင်း၊ နောက် ထပ် မိုဘိုင်းဖုန်းတစ်လုံးအသုံးပြုပါက ကုန်ကျစရိတ်များ တိုးမြင့်လာနိုင်သလို ခြေရာခံစနစ်အရ ထပ်မံပိတ်ပင်ခံရနိုင်ခြေ လည်း မြင့်မားကြောင်း၊ ထို့အပြင် မိုဘိုင်းဖုန်းတစ်လုံးထားရှိအသုံးပြုမည်ဆိုပါကလည်း မှတ်ပုံတင်ထားခြင်းမရှိသည့်အ တွက် ရက်(၃၀)ကြာလျှင် မိုဘိုင်းဆက်သွယ်ရေးကွန်ရက်များနှင့် ဆက်လက်အသုံးပြုခွင့်မရတော့ဘဲ ပိတ်ပင်ခြင်းခံရနိုင်ကြောင်း သိရှိရသည်။
ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းဖုန်းများကို ထိန်းချုပ်ဝင်ရောက်ခံရနိုင်ခြေ မြင့်မားခြင်းနှင့် ဟက်ကာများ၏ ပစ်မှတ် ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း၊ လုံခြုံ ရေးအားနည်းချက်ကြောင့် ဖောက်ထွင်းဝင်ရောက်ခံရပါက ယင်းအချက် အလက်များကို မှောင်ခိုစျေးကွက်အတွင်း ရောက်ရှိသွားပြီး ငွေကြေးလိမ်လည်မှု(Scams)နှင့်ကိုယ်ရေးအချက်အလက်ခိုးယူခံရမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း ယခုကဲ့ သို့ ငွေကြေးလိမ်လည်မှု(ကျားဖြန့်)များ များပြားနေသည့်ကာလတွင် ယင်းအချက်အလက်သည် စိုးရိမ်စရာအလွန်ကောင်းသည်ဟု သိရှိရသည်။
ထို့ကြောင့် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းအသုံးပြုနေသော စစ်တပ်၏ စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သဖြင့် ကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း၊ လုံခြုံရေး ထိလွယ်ရှလွယ်ဖြစ်သော ပြည်သူများအနေဖြင့် အတတ်နိုင်ဆုံး ကာကွယ်မှုမျာကို ကြိုတင်ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ ဖုန်းဆင်းကတ်ဖြင့် တိုက်ရိုက်ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုများကို တတ်နိုင်သမျှ ရှောင်သင့်ပြီး ဝိုင်ဖိုင်(Wifi)မှတစ်ဆင့် Signal ကဲ့သို့ ဝှက်စာစနစ် ပါသည့် အပ်ပလီကေးရှင်းများကို အသုံးပြု၍ ဆက်သွယ်နိုင်ကြောင်း Myanmar Internet Project က အကြံပြုထားသည်။
အရေးကြီးသည့်အချက်အလက်များ(ဓာတ်ပုံ၊ စာနှင့်အဆက်အသွယ်)ကို မိမိ၏ဖုန်းတွင် တိုက်ရိုက်မသိမ်းဘဲ လုံခြုံရေး ကောင်းမွန်သည့် Cloud Storage တစ်ခုခုတွင် သိမ်းဆည်းသင့်ကြောင်း၊လိုအပ်ချိန်တွင် Airplane Mode အသုံးပြုပြီး တာဝါနှင့်ယာယီအဆက်သွယ် ဖြတ်တောက်သင့်ကြောင်း၊ လုံခြုံရေးအရ ပိုမိုစိတ်ချ ရစေရန် Aluminium Foil များနှင့် ထုပ်ပိုး၍သိမ်းပြီး ဖုန်းနှင့်တာဝါတိုင်အကြားအဆက်သွယ် ဖြတ်တောက်သင့်ကြောင်း၊ IMEI မှတ်ပုံမတင်ထားသော မိုဘိုင်းကိရိယာ (Device) တစ်ခုကို ဆင်းကဒ်(Sim Card)ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းမရှိပဲ စိတ်ချရသည့် ဝိုင်ဖိုင်(WIFI)ဖြင့် ချိတ်ဆက်ပြီး အသုံးပြုသင့်ကြောင်း ဆက်လက်အကြံပြုထားသည်။
ထို့ပြင် မိုဘိုင်းလ် အက်ပ်(App)များ၏တည်နေရာတောင်းခံမှုကို မလိုအပ်ပါက ခွင့်မပြုသင့်ကြောင်း၊ Two Step Verification(2FA)အသုံးပြုရာတွင် ဆင်းကဒ်(SIM SMS)ကိုမသုံးဘဲ Google Authenticator ကဲသို့ စိတ်ချ ရသည့်နည်းလမ်းကို အသုံးပြုသင့်ကြောင်း၊ IMEI မှတ်ပုံမတင်မီ မိမိဖုန်းအတွင်းရှိ အရေး ကြီးအချက်အလက်များကို လုံခြုံသည့်နေရာတွင် ပြောင်းလဲသိမ်းဆည်း ပြီး ဖုန်းအတွင်း အပြီးဖျက်ပစ်သင့်ကြောင်း၊ လက်ရှိအသုံးပြုနေသည့် ဖုန်းများ သည် အလိုလျောက်မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်သွားမည် ဖြစ် သဖြင့် အမြန်ဆုံးဆောင် ရွက်ရန်လိုအပ်ကြောင်း အကြံပြုသည်။
မိုဘိုင်းလ် Android ဖုန်းများတွင် Encrypt (ဖုန်းတွင် အချက်အလက်များကို သော့ခတ်ပြီး ကုဒ်နံပါတ်များအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း) လုပ်ထား၊ မထား စစ်ဆေးပြီး မပြုလုပ်ထားပါက ပြုလုပ်သင့်ကြောင်း၊ ဖုန်းအား Lock Screen မဖြစ်မနေပြု လုပ်ပြီး လုံခြုံစိတ်ချရသည့် VPN များကို အမြဲအသုံးပြုရန် အကြံပြုထား သည်။
